Parlak Bilgi Köşesi Yazılar

La İlahe İllallah Deyince Ne Olur? Herkesin bildiği, günlük hayatta defalarca duyduğu bir kelime: “La ilahe illallah”. Ancak bu kelimenin derinliğine inmek, sadece dinî bir anlam taşımaktan öte, bir anlamda zihinsel ve ruhsal bir temizlikten geçmek demek. Peki, “La ilahe illallah” demek gerçekten ne anlama geliyor ve bu ifade bizi nasıl etkiliyor? Eskişehir’deki üniversitemde, fiziksel ve psikolojik süreçleri inceleyen biri olarak, bu soruya bilimsel bir bakış açısıyla yaklaşmak oldukça ilginç oldu. — 1. La İlahe Illallah Nedir? Öncelikle bu kelimenin anlamını kısa bir şekilde hatırlayalım. “La ilahe illallah” Arapça bir ifadedir ve “Allah’tan başka ilah yoktur” anlamına gelir. Temelde, insanın…

Sıkılmak… Bir insanın içindeki derin boşlukla karşılaştığı, zamanın ve mekanın kaybolduğu, varlığının kendi bedenine dahi yabancılaştığı bir ruh hâlidir. İnsanlık tarihinin en eski edebi temalarından biri olan sıkılma, yalnızca bir zaman kaybı ya da iradesizlik hali olarak değil, aynı zamanda bir keşif, bir dönüşüm fırsatı olarak da karşımıza çıkar. Edebiyat, bu sıkıntıyı dönüştürme, anlamlandırma ve büyüteç altına alma gücüne sahip tek araçlardan biridir. Sıkıldığında ne yapılabilir? Belki de edebiyat, bu boşluğu doldurmanın, anlam arayışının ve varoluşsal bir yeniden doğuşun en önemli yolu olabilir. Sıkılma ve Edebiyat: Bir Boşluk Arayışı Edebiyat, insan ruhunun derinliklerine işleyen ve onu yeniden şekillendiren bir güçtür.…

Starıum: Kültürel Bir Kavramın Derinliklerine Yolculuk Kültürler, insanlık tarihinin en derin ve en etkileyici eserleridir. Her bir toplum, kendi ritüelleri, sembolleri ve sosyal yapılarını oluştururken, insanın kimlik arayışını ve toplumsal ilişkilerini nasıl şekillendirdiğini de ortaya koyar. Fakat tüm kültürler bir araya geldiğinde, evrensel bir insanlık deneyiminin iç yüzünü nasıl görürüz? Bu yazıda, bu soruyu antropolojik bir bakış açısıyla irdeleyerek, starıum gibi pek bilinen bir kavramın farklı kültürel boyutlarını keşfedeceğiz. Starıum Nedir? Starıum, ilk bakışta karmaşık bir terim gibi görünse de, aslında çok eski zamanlara dayanan ve insan toplumlarında derinlemesine kök salmış bir kavramdır. Genel olarak, kültürel bir yapının, sosyal ilişkilerin…

Geçmişi anlamak, bugünümüzü daha derinlemesine kavrayabilmek için temel bir anahtardır. Sosyal demokrasi de, zaman içinde şekillenmiş ve evrim geçirmiş bir ideoloji olarak, geçmişin izlerini bugünkü siyasi ve toplumsal yapılarımızda somutlaştırır. “Sosyal demokrat olmak nedir?” sorusu, yalnızca bir siyasi etiketin ötesine geçer; toplumsal eşitlik, özgürlük ve adaletin nasıl yeniden tanımlandığının tarihsel bir sorgulamasıdır. Bu yazı, sosyal demokrasinin tarihsel gelişimini kronolojik bir perspektiften inceleyerek, toplumsal dönüşüm süreçlerinin ve ideolojinin önemli dönemeçlerini ele alacaktır. Sosyal Demokrasinin Doğuşu: 19. Yüzyılın Sonları Sosyal demokrat düşüncenin kökenleri, sanayi devriminin etkisiyle 19. yüzyılın sonlarına kadar uzanır. Bu dönemde, hızla büyüyen işçi sınıfının hakları ve toplumdaki derinleşen eşitsizlikler,…

5 Çeyrek Altın Kaç Gram Eder? Geleceğin Ekonomi ve Altınla İlişkisi Ankara’da, teknolojiyle iç içe bir yaşam sürdüğüm bu dönemde, 5 çeyrek altın kaç gram eder sorusu aslında sadece bir hesaplama sorusu olmaktan çıkıp, daha derin bir anlam taşımaya başlıyor. Çünkü altın, bir yandan geçmişin değerli varlıklarından biri olarak yaşamaya devam ederken, diğer yandan dijitalleşen dünyada eski ekonomik düzenin yerini nasıl alacak? Bu soruyu sorarken, geleceğe yönelik düşüncelerimi de şekillendiriyorum. 5 çeyrek altın kaç gram eder ve bu sorunun 5-10 yıl sonra hayatımı nasıl etkileyeceği hakkında düşüncelerim var. 5 Çeyrek Altın Kaç Gram Eder? Temel Bir Hesaplama Öncelikle, bu sorunun…

Pasif Taşıma ve Aktif Taşıma: İktidarın ve Toplumsal Düzenin İki Yolu Günümüzde, toplumsal yapıları şekillendiren en önemli unsurlardan biri, kuşkusuz güç ilişkileridir. Bu güç, yalnızca devletin ya da iktidarın değil, aynı zamanda yurttaşların, kurumların ve ideolojilerin de etkisi altındadır. Siyasetin temel dinamiklerini anlamak, bireylerin katılım şekillerini ve toplumsal düzeni nasıl içselleştirdiklerini çözümlemekle mümkündür. Bugün, iktidarın ve toplumsal düzenin nasıl oluştuğuna dair, pasif taşıma ve aktif taşıma gibi kavramlar önemli bir yer tutar. Peki, bu kavramlar neyi ifade eder? Pasif taşıma ve aktif taşıma arasındaki farklar, toplumsal katılım, meşruiyet ve demokrasi kavramlarıyla nasıl bağlantılıdır? Bu yazıda, pasif taşıma ve aktif taşımanın…

Kılcallık Nedir? Fizik Dersi Üzerinden Edebiyatın Derinliklerine Yolculuk Hayatın gizemi, bazen en küçük şeylerde saklıdır. Bir damla suyun, bir yaprağın üzerindeki buğunun, ya da bir köşe başındaki gölgenin ardında, insanın iç dünyasını yansıtan anlatılar bulmak mümkündür. Tıpkı edebiyatın her satırında, her kelimesinde bir anlamın, bir duygunun derinliklerine inmemizi sağlaması gibi. Fiziksel bir kavram olan “kılcallık” ise, aslında hayatın ve edebiyatın arka planındaki büyüleyici bir etkileşimi temsil eder. Kılcallık, basit bir fiziksel fenomen olmanın ötesinde, bize anlatıların nasıl hayat bulduğunu ve dünyayı algılayış biçimimizin nasıl şekillendiğini hatırlatır. Bu yazıda, kılcallık kavramını, edebiyatın dilinden ve anlatı gücünden hareketle keşfedeceğiz. Fizik dersinin bu…

Kurt Gölü Nerede? – Siyaset Bilimi Perspektifinden Güç ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir İnceleme Giriş: Güç İlişkilerinin Derinliklerinde Bir Keşif Günümüzde, her olay ve her kavram, devasa bir güç ilişkisi ağının parçası olarak şekillenir. Toplumlar, sadece tek bir yapının ya da otoritenin denetimi altında var olmaz; aksine, sayısız kurum, ideoloji ve toplumsal aktör arasındaki etkileşimlerle şekillenir. “Kurt Gölü nerede?” sorusunu gündeme getirdiğimizde, ilk bakışta sadece bir mekânın, bir doğa olgusunun peşine düşmüş gibi görünebiliriz. Ancak siyaset bilimi perspektifinden bakıldığında, bu basit soru, çok daha derin bir anlam taşır. Söz konusu yerin coğrafi varlığı belirsizken, bir yeri sormak aslında kaybolan bir…

Turizm Konutu Belgesi Kaç Yıl Geçerli? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış İstanbul gibi büyük ve kozmopolit bir şehirde yaşıyorum, bu yüzden her gün sokakta gördüklerim bana toplumsal dinamikler ve sosyal adaletle ilgili çok şey anlatıyor. Bugünlerde sıkça konuştuğumuz bir konu var: “Turizm konutu belgesi kaç yıl geçerli?” Bu soru basit gibi görünse de, aslında içinde birçok derin anlam taşıyor. Sadece turizm sektörüyle değil, toplumsal cinsiyet eşitsizliği, çeşitlilik ve sosyal adaletle de doğrudan ilişkili bir mesele. Gelin, bu soruyu birlikte, biraz daha geniş bir açıdan inceleyelim. Turizm Konutu Belgesi: Nedir ve Neden Önemlidir? Öncelikle, turizm konutu belgesi…

Kelimelerin gücü, insanları derinden etkileyebilir, dünyalarını değiştirebilir ve düşüncelerini dönüştürebilir. Edebiyat, işte tam da bu yüzden, yaşamı anlamlandırma ve insanlık durumunu sorgulama konusunda en güçlü araçlardan biridir. Her kelime, bir anlam taşımanın ötesinde, o anlamı genişleten, yansıtan ve dönüştüren birer semboldür. “Dar kafalı” deyimi, bu türde bir kelime gücüne sahiptir; çünkü yalnızca bir zihinsel durumu betimlemekle kalmaz, aynı zamanda bir düşünce tarzını ve ona dair toplumsal eleştiriyi de içinde barındırır. Bugün, bu deyimi edebiyat perspektifinden ele alarak, kelimenin çağrıştırdığı anlam dünyalarına, sembolizmine ve anlatı tekniklerine odaklanacağız. Dar Kafalı Deyimi: Sınırlı Bir Dünyanın Anlatımı “Dar kafalı” deyimi, çoğu zaman dar bir…